ŞEYH HÂFIZ İMDÂDULLÂH-I HİNDİ

Hayatı ve irşad çevresi

ŞEYH HÂFIZ İMDÂDULLÂH-I HİNDİ

Şeyh Behcet Efendi'nin tercüme-i hali sırasında ism-i şeriflerinin zikriyle tez yin-i sutur-ı iftihar kılınan bu zat-ı muhterem hakkında elde ettiğiin ma'lumat ber vech-i atidir: lmdadullah Efendi, aşina-yı bahr-ı tetkik, dana-yı rumQz-ı tahkik, "ayetün min ayati'llah" diye tavsif edilir bir rehber-i hakikattır. Pederi Hafız Muhammed Emln'dir. Mezheben Hanefi, vatanen Tehanevi-i Hindi, sakinen Mekki'dir. Sinn-i şerifleri yüzü mütecaviz iken Mekke-i Mükerreme'de irtihal-i dar-ı naim eylemiştir. Mekke-i Mükerreme'de mücaveretleri altmış seneyi mütecavizdir.

Bidayeten Hind'de iktisab-ı ilm ü fazilet ve seyyidüna Şah Muhammed Nur'dan ahz-ı tarikat etmiştir ki, bu zatın irtihali Şevval 1 259/(Kasım 1 843 ) tarihine müsadifdir. Müridanı üçyüzbinden ziyade olup, bir kaç halife yetiştirmişlerdif. 12 Cemazi ye'l-ahir 1 3 1 7/( 1 8 Ekim 1 899) Çarşamba günü gül-zar-ı bekaya intikal eylemişler ve Mekke-i Mükerreme'de defin-i hak-i gufran olmuşlardır. (Kadde sa'lliilıu sımıhu) A.sar-ı aliyyeleri: İrşadu'l-Mürşid. Onun tafsilini cami' Ziyai'l-Kulilb. Mesnevi-i Şerif Şerhi. Farsça, altı cild. Bu şerh tert'ib sırasıyla değildir. Eb yat-ı ınüşkile üzerine yazılmıştır.

Mahmud Ali namında biri İhtitam-ı Mes nevi namıyla Vl . cilde bir hatime yazmıştır, manzumdur. Mesnevi tarzında dır. 1 3 1 6/( 1 898)'da basılmıştır. Risale-i Vahdet-i Vücild. Cümlesi Delhi'de bas ı lm ı ş t ı r Lehü'l-hamd her birini görmek nasib olmuştur. . 230 Sef'ine-i Evliya Şemail-i Aliyyeleri Esmerü'l-levn, orta boylu, beyaz sarıklı, zalfü'l-bünye, beyaz sakallıydı. Fevka'l ade mahviyyet-perver, nezaket-i kamile sahibi, edlb, haluk, irfan-ı Muhammedl'ye bi-hakkın malik bir mürşid-i kamil idi.

Halen "bir kemik bir deri" denilecek derecede zalf olup odasının mefruşatı top rak zemin üzerine fürş olunmuş bir hasır, bir posttan ibaret imiş. Kendileri ale'l-ekser dizlerini dik tutar, başını dizlerinin üstüne kor, hal-i murakabede bulunurlar imiş. Altmış sene Mekke-i Mükerreme'de bulundukları halde nGr vücudlarını görebi lenlerin mikdarı pek az imiş. Halbuki Hind'den gelenler ziyaretlerinde bulunur, en fas-ı kudsiyyelerinden istifade vü istifaza ederler imiş. Cenab-ı Hak cümlemizi maz har-ı şefaati buyursun.

Nezaket-i beyaniyyesine misal olarak Vahdet-i Vücud Risalesi'nden bir nebze bahs edeceğim: Bunun aslı Farisi lisanı üzre yazılmış, tercümesini zamanımız urefa-yı muharrirl ninden Ahmed Avni Bey ifa eylemiştir.

"Fakir-i hakir İmdadullah-ı Faruki Çeşti-i Sabiri (afa' lliıhu anlı) : Hamd u salavat-ı vafiyattan ve dervişlerin mükrim-i muazzamı ve hakayık-agahlıkta ve gına-yı maarif de onların /1 26/ pişvası bulunan Mevlevi Abdülaziz sahib-i Çeşti-i Sabiri (zade'lla hu teala mecdehu) hazretlerinin huzur-ı şeriflerine takdim-i selam-ı meveddet-asa et tikten sonra müberhen ü mekşuf olsun ki, cevab-ı alileri mazmun-ı acibi ve işarat-ı garibesi ile vasıl olup hem-meşreblik ve hem-tariklık lihazasıyla sena-karlarını mem nun buyurdu.

Vahdet-i vücud mes'elesiyle ona müteallik hususat hakkında isti'lam vaki' olup cevabının talebinde ısrar olunmuştur. "Evladım, fakirde bu liyakat nerede? Fakir kendisini nasıl hakayık-şinlis olan zümre-i arifinden addedip böyle emr-i azlme mü tesaddi olsun." ( buyurmuş), lakin zat-ı alileri kemal-ı cuşiş Ü gCışiş ile cevab taleb bu yurup haberler göndermişle,dir. Çaresiz emre imtisalen kalem-i rutab u yabisden feh me vasıl olan her ne ki, hak ise nu nakş eyledi. Fakir tercümanlıktan başka bir şey yapmadım. Va'lliliü'l-muvaffık." Hz. Şeyh'in neseb-i şerifleri otuzüçüncü batında Hz.

Ömer (radıya'llahu anh) efendimize müntehldir. Tarlkaten Kadiriyye, Nakşiyye, Kübreviyye, Çeştiyye; meşreben Üveysiyye'den dir. Gerek neseb-i şeriflerini, gerek turuk-ı aliyyelerinin silsile-namelerini Dehli'de gayet nefis bir surette tertlb ve tab' ettirmişlerdir ki, bir nüshasını Şeyh Ali Behcet Efendi, fakire ihsan buyurmuşlardır. Bu silsile-namenin tedklkinden de anladım ki, Hindliler, Hz. Şeyh'e çok hürmet etmişlerdir. Şeyh Hafız lmdadullah-ı Hindi 23 1 İctihadları tarlk-ı Çeşti'den vaki' olmuştur. Hz.

Şah-ı Nakşıbend efendimize ir tibatları ber-vech-i atidir: Seyyidina Hace Bahaeddin Şah-ı Nakşıbend, Hace Alaeddin-i Attar, Hace Ya'kub, Hace Ubeydullah-ı Ahrar, Hace Zahid, Hace Derviş, Hace Muhammed, Ha ce Baki Bi'llah, Hace İmam Rabbani Şeyh Ahmed, Hace Ahmed-i Neburl, Hace Ab dullah, Hace Abdurrahim, Hace Veliyyullah, Hace Abdülaziz, Hace Ahmed, Hace Nur Muhammed, Hz. Şeyh Muhammed İmdadullah. (Kaddesa'lülJıu esrdrahum) ŞEYH İMDADULLAH-I MEKKİ'N İN TARİKAT S İLSİLELERİ 199 NESEBUN A ABAi MİNHU FARÜKİ Hz. MEVLAN A ŞEYH iMDADULLAH-ı s AHiB: Hafız İmdadullah (dame feyzuhu t1e rahmetu'Uiihi aleyh) b.

Hafız Şeyh Muhammed Emin b. Hafız Şeyh Bedha b. Hafız Şeyh Balak! b. Hafız Şeyh Abdullah b. Şeyh Mu hammed b. Şeyh Abdülkerim b. Şeyh Abdurrahim b. Şeyh Seraceddin b. Kadi Şeh den b. Kadi Muhammed Musa b. Kadi Muhammed Nasrullah Han b. Kadi Muham med Ya'kub Han b. Şeyh Nizameddin b. Şeyh Şehabeddin-i Ma'rGf bihi Ferahşah-ı Kabuli b. Muhammed Şah b. Nasirüddin Şah b. Mahmud Şah b. Süleyman Şah b. Mes'ud Şah b. Şah Abdullah-ı Vfüz-i Asğar b. Şah Abdullah-ı Vaiz b. Şah Ebu'l-Feth b. Şah Muhammed İshak b. Sultan Mahmud b. Sultan İbrahim b. Edhem-i Kalender b. Süleyman b. Mansur b. Nasıruddin b. Hz.

Abdullah (radıya'Uiihu anh) b. Emiru'l mü'minin seyyidüna Ömer el-Faruk. A. ŞECERE- İ SIDDİKIYYE: 1 . Camiu İlmi'l-Evvelin ü Ahirin Seyyidüna ve Mevlana Muhammed Rasulul- lah ( s.a.s. ), 2. Emiru'l-mü'minin Seyyidüna Ebubekir es-Sıddik, 3. Seyyidüna Selman-ı Farisi, 4. Seyyidüna Kasım b. Muhammed Ebubekir es-Sıddik, 5. Seyyidüna İmam Ca'fer-i Sadık, 6. Seyyidüna Bayezid-i Bistami, 7. Seyyidüna Hace Ebu Yusuf-ı Hemedani, 1 99. Şeyh lmdadullah-ı Mekki'nin çeşitli tarikatlarla ilgili silsilesi bir şema halinde Sefine'nin içine konulmuştur. Biz, burada o listedeki isimleri tarikatlara göre ayırarak yazdık. 8.

Seyyidüna Hace Abdulhalık-ı Gucdüvani, 9. Seyyidüna Hace Muhammed Arif, 1 0. Seyyidüna Hace Mahmud Ebu'l-Hayr Fağnevi, 1 1 . Seyyidüna Hace-i Azizan Ali Ramiteni, 1 2. Seyyidüna Hace Muhammed Baba Semmasi, 13. Seyyidüna Emir Gülal, 1 4. Seyyidüna Hace Bahaeddin Nakşbend, 1 5 . Seyyidüna Hace Alaeddin-i Attar, 16. Seyyidüna Mevlana Ya'kub-ı Çerhi, 1 7. Seyyidüna Hace Abdullah-ı Ahrar, 1 8. Seyyidüna Şah Abdülhalık, 19. Seyyidüna Şah Ecmel-i Behrayici, 20. Seyyidüna Seyyid Bedhen-i Behrayid, 2 1 . Seyyidüna Derviş b. Muhammed Kasım, 22. Seyyidüna Kutb-ı alem Abdulkuddus-i Kenkuhi, 23.

Seyyidüna Celaleddin-i Tehaniseri, 24. Seyyidüna Nizameddin-i Belhi, 25. Seyyidüna Şah Ebu Said-i Kenkuhi, 26. Seyyidüna Şah Muhibbullah ed-Debbari, 2 7. Seyyidüna Şah Muhammed Feyyiiz-ı Emruhi, 28. Seyyidüna Şah Muhammed Hamid Mekki-i Emruhi, 29. Seyyidüna Şah Adudiddin-i lmruhi, 30. Seyyidüna Şah Abdülhadi-i lmruhi, 3 ı . Seyyidüna Şah Abdülbari-i lmruhi, 32. Seyyidüna Şah Abdurrahim Şehid-i Vefa.yeti, 33. Seyyidüna Şah Nur Muhammed-i Cihancihanevi, 34. Seyyidüna Şeyh İmdadullah-ı Mekki. B. KADİRİYYE-İ HÜSEYN İYYE: 1 . Camiu ilmi'l-evvelin ü ahirin Seyyidüna ve Mevlana Muhammed Rasulul- lah (s.a.s. ) , 2.

Seyyidüna lmam Hüseyin (r.a) , 3. Seyyidüna lmam Zeynelabidin, 4. Seyyidüna lmam Muhammed Bakır, 5. Seyyidüna lmam Ca'fer-i Sadık, Şeyh Hafız lmdadullah-ı Hindi Z33 6. Seyyidüna lmam Musa Kazım, 7. Seyyidüna lmam Ali b. Musa, ' 8. Seyyidüna Davud-ı Tai, 9. Seyyidüna Ma'rfif-ı Kerhi, 1 O. Seyyidüna Seriyy-i Sakat!, 1 1 . Seyyidüna Cüneyd-i Bağdadi, 1 2. Seyyidüna Ebubekr-i Şibli, 13. Seyyidüna Şeyh Abdullah Vahid, 1 4. Seyyidüna Şeyh Ebu'l-Ferec, 1 5. Seyyidüna Ali Henkari, 1 6. Seyyidüna Şeyh Ebu'l-Hasan, 1 7. Seyyidüna Şeyh Ebu Said, 1 8. Seyyidüna Gavs-ı a'zam Şeyh Abdulkadir-i Geylani, 1 9.

Seyyidüna Şeyh Şemseddin, 20. Seyyidüna Şeyh Şemseddin Ali, 2 1 . Seyyidüna Şeyh Kutbeddin Ebu lyd, 22. Seyyidüna Şeyh Ebu'l-Mekarim Fazıl, 23. Seyyidüna Şeyh Ubeyd b. Ebu'l-Kasım, 24. Seyyidüna Şeyh Ubeyd b. lsa, 25. Seyyidüna Seyyid Celaleddin-i Buhar!, 26. Seyyidüna Seyyid Ecmel-i Behrayici, 2 7. Seyyidüna Seyyid Bedhen-i Behrayici, 28. Seyyidüna Derviş b. Muhammed Kasım, 29. Seyyidüna Kutb-ı alem Abdulkuddus-i Kenkuhi, 30. Seyyidüna Celaleddin-i Tehaniseri, 3 1 . Seyyidüna Nizameddin-i Belhi, 32. Seyyidüna Şeyh Ebu Ma'rfif, 33. Seyyidüna Şeyh Muhibbullah ed-Debbari, 34. Seyyidüna Muhammed Feyyaz Emruhi, 35.

Seyyidüna Şah Muhammed Hamid-i lmruhi, 36. Seyyidüna Adudiddin-i lmruhi, 37. Seyyidüna Abdülhadi-i lmruhi, 38. Seyyidüna Abdülbari-i lmruhi, 39. Seyyidüna Abdurrahim Şehid-i Velayeti, 40. Seyyidüna Şah Nuri Muhammed, 4 1 . Seyyidüna Şeyh İmdadullah-ı Mekki. C. ŞECERE- İ ÜVEYSİYYE: 1 . Camiu ilmi'l-evvelin ü ahirin Seyyidüna ve Mevlana Muhammed Rasulul- lah (s.a.s. ) , 2. Seyyidüna lmam Ali (r.a. ), 3. Seyyidüna Musa b. Zeyd Üveys-i Karani, 4. Seyyidüna Sultan İbrahim b. Edhem-i Belhi, 5. Seyyidüna Hace Huzeyfe Merageşi, 6. Seyyidüna Hace Ebu Hübeyre Basri, 7. Seyyidüna Hace Mimşad-ı Dlneverl, 8.

Seyyidüna Hace Ebu lshak-ı Şami, 9. Seyyidüna Hace Ebu Ahmed Abdal-ı Çeşti, 1 0. Seyyidüna Hace Ebu Muhammed-i Çeşti, 1 1 . Seyyidüna Hace Ebu Yusuf-ı Çeştl, 1 2. Seyyidüna Hace Mevdud-ı Çeşti, 1 3 . Seyyidüna Hace Hacı Şerif-i Zindanı, 1 4. Seyyidüna Hace Osman Harı1ni-i Mekki, 1 5 . Seyyidüna Hace Muinuddin-i Çeşti, 1 6. Seyyidüna Hace Kutbeddin Bahtiyar-ı Kaki, 1 7. Seyyidüna Hace Feridüddin-i Sükkergenci, 1 8. Seyyidüna Şah Alaeddin Ahmed Sabir, 1 9. Seyyidüna Şah Şemseddin Panipeti, 20. Seyyidüna Şah Cclaleddin-i Panipeti, 2 1 . Seyyidüna Ahmed Abdulhakk-ı Rodolvi, 22. Seyyidüna Şah Arif b.

Ahmed-i Rodolvi, 23. Seyyidüna Şah Muhammed b. Arif-i Rodolvi, 24. Seyyidüna Şah Abdulkuddus-i Kenkuhi, 2 5 . Seyyidüna Şah Celaleddin-i Tehaniseri, 26. Seyyidüna Şah N izameddin-i Belhi, 2 7 . Seyyidüna Şeyh Ebı1 Said-i Kenkuhi, 28. Seyyidüna Şah Muhibbullah ed-Debbari, 29. Seyyidüna Şah Muhammed Feyyaz-ı lmruhi, 30. Seyyidüna Şah Muhammed Hamid Mekki-i lmruhl, 3 1 . Seyyidüna Şah Adudiddin-i lmrGhi, 3 2 . Seyyidüna Şah Abdülhadi-i lmruhi, 33. Seyyidüna Şah Abdülbari-i lmruhl, 34. Seyyidüna Şah Abdı.ırrahim Şehid-i Velayeti, Şeyh Hafız lmdadullah-ı Hindi 235 35. Seyyidüna Şah Nur Muhammed-i Cihen'cihanevi 36.

Seyyidüna ve Mevlana Şeyh İ mdadullah-ı Mekki. D. ŞECERE- İ MEDARiYYE: 1 . Camiu ilmi'l-evvelin ü ahirin Seyyidüna ve Mevlana Muhammed Rasulul- lah ( s.a.s. ), 2. Seyyidüna İmam Ali (r.a. ) , 3. Seyyidüna Abdullah-ı Alem-berdar ( ? ) , 4. Seyyidüna v e Mevlana Şeyh Muhammed-i Şiimn 5. Seyyidüna Aynuddin-i Şam!, 6. Seyyidüna Tayfı1r-ı Şam!, 7. Seyyidüna Şeyh Bedreddin Bediuzzaman Şah Bedar, 8. Seyyidüna Şeyh Ecmel-i Behriiyici. 9. Seyyidüna Kutb-ı Alem Abdulkuddus-i Kenkuhi, 1 O. Seyyidüna Celaleddin-i Tehiiniseri, 1 1 . Seyyidüna Nizameddin-i Belhi, 12. Seyyidüna Şeyh Ebu Said-i Kenkuh'i, 13.

Seyyidüna Şah Muhibbullah ed-Debbari, 1 4. Seyyidüna Muhammed Feyyil.z-ı İmruhi 1 5. Seyyidüna Şah Muhammed Hamid MekU-i İmruhi, 1 6. Seyyidüna Şah Adudiddin-i İmruh'i, 1 7. Seyyidüna Şah Abdülhadi-i İmrfıhi, 1 8. Seyyidüna Şah Abdülbil.ri-i İmruhi, 19. Seyyidüna Şah Abdurrahim Şehid-i Velayeti, 20. Seyyidüna Şah Nur Muhammed-i Ciencihiinevi, 2 1 . Seyyidüna Şeyh İmdiidullah-ı Mekki E. ŞECERE-İ CÜNEYDİYYE: 1 . Camiu ilmi'l-evvelin ü ahirin Seyyidüna ve Mevlana Muhammed Rasulul- lah (s.a.s. ), 2. Seyyidüna İmam Ali (r.a. ) , 3. lmamu'l-Arifin Seyyidüna ve Mevlana Hasan-ı Basri (rht.a. ) , 4.

Seyyidüna İmamu't-Tayife Ebu'l-Kasım Cüneyd-i Bağdadi (rht. aleyhim), 5. Seyyidüna ve Mevlana Habib-i Acemi, 6. Seyyidüna Davud-ı Tal, 236 Setlne-i Evliya 7. Seyyidüna Ma'rGf-ı Kerhi, 8. Seyyidüna Seriyy-i Sakati, F. ŞECERE-İ CÜNEYDİYYE- İ SÜHREVERDİYYE-İ KUDDÜ S İYYE: 1 . Seyyidüna Mimşad Uluvv-ı Dlneveri, 2. Seyyidüna Şeyh Ahmed Esved-i Dlneveri, 3. Seyyidüna Şeyh Ebu Muhammed b. Abdullah, 4. Seyyidüna Şeyh Vecihüddin Abdulkahir, 5. Seyyidüna Şeyh Ziyaeddin Ebu'n-Necib, 6. Seyyidüna Şeyh Şihabeddin İmamu'l-A'zam, 7. Seyyidüna Şeyh Bahaeddin Zekeriyya, 8. Seyyidüna Şeyh Celaleddin, 9.

Seyyidüna Şeyh Rükneddin Ebu'l-Feth, 1 0. Seyyidüna Şeyh Celaleddin-i Buhari, 1 1 . Seyyidüna Seyyid Ecmel-i Behrayici, 1 2. Seyyidüna Kutb-ı Alem Abdulkuddus-i Kenkuhi, 1 3 . Seyyidüna Şah Celaleddin-i Tehaniser!, 14. Seyyidüna Şah Nizameddin-i Belhi, 1 5. Seyyidüna Şeyh Ebu Said-i Kenkuhi, 16. Seyyidüna Şah Muhibbullah ed-Debbari, 1 7. Seyyidüna Şah Muhammed Feyyaz-ı lmn1hi, 1 8. Seyyidüna Şah Muhammed Hamid Mekki-i lmruhi, 19. Seyyidüna Şah Adudiddin-i lmruhi, 20. Seyyidüna Şah Abdülhadi -i lmruhi, 2 1 . Seyyidüna Şah Abdülbari-i lmruhi, 22. Seyyidüna Şah Abdurrahim Şehid-i Velayeti, 23.

Seyyidüna Şah Nur Muhammed-i Cihencihanevi, 24. Seyyidüna Şeyh İmdadullah-ı Mekki G. ŞECERE- İ CÜNEYDİYYE-İ NAKŞIBENDİYYE- İ KUDDÜS İYYE: 1 . Seyyidüna Ebu Muhammed-i Cerir!, 2. Seyyidüna Muhammed b. Abdullah-ı Taberi, 3. Seyyidüna Ebu lyaz Ahmed b. Muhammed, 4. Seyyidüna Ebu'l-Hasan-ı Harakani, 5. Seyyidüna Ebu Alliyy-i Faremedi, Şeyh Hafız l mdadullah-ı Hindi Z37 6. Seyyidüna Hace Yusuf-ı Hemedani, 7. Seyyidüna Hace Alx:lülhalık-ı Gücdüvani, 8. Seyyidüna Hace Muhammed Arif, 9. Seyyidüna Hace Mahmud Ebu'l-Hayr Fağnevi, 1 O. Seyyidüna Hace-i Azlzan, 1 1 . Seyyidüna Hace Muhammed Baba Semmasi, 1 2.

Seyyidüna Seyyid Emir Gülal, 13. Seyyidüna Hace Bahaeddin, 14. Seyyidüna Hace Alaeddin-i Attar, 1 5. Seyyidüna Hace Mevlana Ya'kub-ı Çerhi, 1 6. Seyyidüna Hace Alx:lullah-ı Ahrar, 1 7. Seyyidüna Hace Alxlülhak, 1 8. Seyyidüna Seyyid Ecmel-i Behrayici, 1 9. Seyyidüna Seyyid Bedhen-i Behrayici, 20. Seyyidüna Derviş b. Muhammed Kasım, 2 1 . Seyyidüna Kutb-ı Alem Alx:lulkuddus-i Kenkuhi, 22. Seyyidüna Şah Celaleddin-i Tehaniseri, 23. Seyyidüna Şah Nizameddin-i Belhi, 24. Seyyidüna Şeyh Ebi Said-i Kenkuhi, 25. Seyyidüna Şah Muhibbullah ed-Debbari, 26. Seyyidüna Şah Muhammed Feyyaz-ı 1mrı1hi, 27.

Seyyidüna Şah Muhammed Hamid Mekki-i 1mrı1hi, 28. Seyyidüna Şah Adudiddin-i 1mrı1hi, 29. Seyyidüna Şah Alx:lülhadi-i 1mrı1hi, 30. Seyyidüna Şah Alx:lülbari-i lmruhi, 3 1 . Seyyidüna Şah Alxlurrahim Şehid-i Velayeti, 32. Seyyidüna Şah Nı1r Muhammed-i Cihencihanevi, 33. Seyyidüna ve Mevlana Şeyh İmdadullah-ı Mekki. H. ŞECERE- İ KADiRİYYE- İ KAMİSİ YYE: l . Seyyidüna Ebubekr-i Şibli, 2. Seyyidüna Şeyh Abdülvahid b. Abdülaziz, 3. Seyyidüna Ebu'l-Ferec-i Tartusi 4. Seyyidüna Aliyy-i Henkari, 5. Seyyidüna Ebul-Hasan-ı Kars!,